Als u het opzoekt in de Van Dale leest u het: Sleets heeft een negatieve connotatie, klinkt als ‘het is op’ en ‘het is klaar’. Sleets geeft geen verrassing. Sleets is als iets door tijd en het gebruik versleten en waardeloos is geworden. Iets is sleets geraakt. Behoorlijk negatief dus.
Maar is het wel zo somber? Maakt ‘sleets’ het leven juist niet makkelijk, eenvoudig, kalm en behapbaarder?Denk bijvoorbeeld aan monniken die dagelijks, jaar in jaar uit biddend het zelfde pad liepen en daardoor een sleets geraakt zandpaadje vormden tussen de hoge pollen gras. Handig. Focus op het gebed en niet op de weg.
Of ziet u de kleuter voor u? Die eerst nog wiebelig met zijwieltjes en veel vallen en opstaan op de nieuwe fiets vooruit probeert te komen, maar nu zelfstandig zonder steun door de wijk crossed. Een sleets geraakte activiteit. Er zullen in zijn leven gelukkig nog velen volgen. En wat denkt u als het stoplicht voor u op groen springt? Juist: koppeling los en gas geven. Een sleets geraakte handeling. U hoeft zich niet af te vragen: ‘Oh gunst we hebben groen, wat moeten we dan ook al weer doen?’
Denk even aan het afstrijken van een lucifer op de zijkant van het doosje. Sleets. Het openen van de koelkast of gebruik van een hamer. Denk aan woorden waarvan we eerder de betekenis niet kenden, maar doordat ze veelvuldig gebruikt zijn, bekend zijn geworden en onze taal verlevendigen. Allemaal, en nog veel meer dankzij ‘sleets’.
Ik pleit hierbij daarom graag voor een ‘gevoelsherwaardering’ van het woord sleets. Laten we het een positieve klank en uitleg geven: sleets is prettig herkenbaar, sleets maakt dat je kunt leven zonder veel oefening, afleiding of nadenken, sleets geeft routine. En dat we dat elkaar én de Van Dale blijven vertellen: ‘Sleets is fijn!’ En dat we dat doen, net zo vaak tot op een dag iemand op straat zegt: ‘Sleets? Negatief woord? Huh?!’, zijn schouders ophaalt en verder loopt. Net zo lang… tot het sleets is geraakt.